Haberin öne çıkan noktaları
- Türkiye’de 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya hesabı açmasını engelleyen düzenleme 1 Kasım 2026’da uygulanmaya başladı. Mevcut hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar süre tanınırken kurallara uymayan platformlar yaptırımla karşılaşabilecek.
Türkiye’de sosyal medya kullanımına ilişkin yeni yaş kuralları 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Buna göre 15 yaşını doldurmamış çocuklar yeni sosyal medya hesabı açamayacak; 15-17 yaş arasındaki kullanıcılar ise yaşlarını doğruladıktan sonra çeşitli kısıtlamalarla platformlardan yararlanabilecek.
Mevcut hesapların yeni düzenlemeye uyum sağlaması için 31 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi tanındı. Bu tarihe kadar yapılacak kontrollerde 15 yaşından küçük çocuklara ait olduğu belirlenen hesaplar kapatılacak. Kuralları uygulamayan sosyal ağ sağlayıcıları için idari para cezası, reklam yasağı ve bant genişliğinin daraltılması gibi yaptırımlar gündeme gelebilecek.
Yaş sınırı ve çocuk hesaplarına getirilen kurallar
Düzenlemenin yasal dayanağını, 7578 sayılı Kanun’la İnternet Kanunu’nda yapılan değişiklik oluşturuyor. 1 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişikliğin, yayımından altı ay sonra yürürlüğe girmesi kararlaştırılmıştı. Uygulama ayrıntılarını düzenleyen “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik” ise 10 Ekim 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı. Siber Güvenlik Başkanlığınca hazırlanan yönetmelik de 1 Kasım’da yürürlüğe girdi.
Platformların, 15 yaşını henüz doldurmamış kişilerin hesap oluşturmasına izin vermemesi gerekiyor. Yaş kontrolünde kullanıcının 15 yaşından küçük olduğu anlaşılırsa hesap açma başvurusu kabul edilmeyecek. Dezenformasyonla Mücadele Merkezinin açıklamasına göre, ilk aşamada bu yasak yalnızca 1 Kasım’dan itibaren açılacak hesaplara uygulanacak; daha önce oluşturulan hesaplar içinse geçiş takvimi izlenecek.
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına gelmemiş kişiler sosyal medya kullanmayı sürdürebilecek. Bu gruptaki hesaplar varsayılan olarak gizli olacak; kullanıcılar canlı yayın açamayacak ve kişiselleştirilmiş reklamlara maruz bırakılmayacak. Çocuk hesaplarında sonsuz kaydırma özelliği de kullanılamayacak. Ayrıca bu hesaplara yalnızca kullanıcının takip ettiği hesaplardan mesaj gelebilecek; diğer kullanıcılar hesabın takipçi ve takip edilen listelerini göremeyecek.
e-Devlet doğrulaması, uyarılar ve yaptırımlar
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, yaş doğrulama sisteminin e-Devlet altyapısı üzerinden işleyeceğini daha önce açıklamıştı. Yeni hesap açmak isteyen kullanıcıların e-Devlet’e giriş yaparak Siber Güvenlik Başkanlığının hizmeti aracılığıyla dijital yaş doğrulama belirteci oluşturması gerekecek. Belirteç, ilgili sosyal medya platformuna iletildikten sonra kullanıcının yaş grubu doğrulanabilecek.
Bu dijital belirteç, kullanıcının adı ya da kimlik numarası gibi kişisel verilerini sosyal medya şirketlerine aktarmayacak. Platforma yalnızca kişinin 15 yaşını doldurup doldurmadığı, bu eşiği geçmişse 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığı bilgisi verilecek. Türkiye’de yaşamayan veya ülkede geçici süreyle bulunan kişiler yaş doğrulama denetiminin dışında tutulacak.
Yaş kontrolü yalnızca hesap oluşturulurken yapılmayacak; sosyal medya şirketleri kullanıcıların yaşlarını kendi teknolojik yöntemleriyle değerlendirmeyi sürdürecek. Bir hesabın 15 yaşından küçük bir çocuk tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe doğarsa hesap geçici olarak askıya alınacak. Kullanıcıdan e-Devlet üzerinden yaşını yeniden doğrulaması istenecek; böylece denetim hem kayıt sırasında hem de kullanım sürecinde uygulanacak.
Yeni yükümlülükleri yerine getirmeyen platformlar Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun (BTK) yaptırımlarıyla karşı karşıya kalabilecek. 15 yaşından küçüklere hizmet vermeyi sürdürmek, yaş doğrulama sistemi kurmamak veya çocuk hesaplarına yönelik sınırlamaları uygulamamak idari para cezası ve reklam yasağına yol açabilecek. İhlallerin devam etmesi halinde kademeli bant daraltma yaptırımı da uygulanabilecek.
Uzmanlar, sistemin etkili olması için ebeveynlerin e-Devlet şifrelerini çocuklarıyla paylaşmaması gerektiğini belirtiyor. Dezenformasyonla Mücadele Merkezi de yaş doğrulama uygulamasının dolandırıcılık amacıyla kullanılabileceği uyarısında bulundu. Yetkililer, doğrulama bahanesiyle gönderilen sahte mesaj ve yönlendirmelere karşı dikkatli olunmasını, işlemlerin yalnızca resmî e-Devlet kanallarından yapılmasını ve şifrelerle kişisel bilgilerin üçüncü kişilerle paylaşılmamasını tavsiye ediyor.
