Ankara’da temiz sanayi yatırımlarını hızlandıracak adımlar ele alındı

Türkiye’de temiz sanayi dönüşümünü ve yatırım fırsatlarını değerlendirmek üzere Ankara’da bir otelde çalıştay düzenlendi. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı işbirliğiyle gerçekleştirilen etkinliğe Endüstriyel Dönüşüm Hızlandırıcısı (ITA) Girişimi ile Boston Consulting Group (BCG) öncülük etti.

“Build Clean Now: Türkiye Çalıştayı” adıyla yapılan toplantı, çelik, çimento, gübre ve alüminyum sektörlerinde proje geliştirenleri; kamu ve finans sektörlerinin temsilcileriyle buluşturdu. Katılımcılar, Türkiye’deki temiz sanayi projelerinin nihai yatırım kararına ulaşabilmesi için izlenecek yolu, projelerin karşılaştığı engelleri ve ilerlemeyi sağlayabilecek kısa vadeli politika ile finansman müdahalelerini masaya yatırdı.

Çalıştayda elde edilecek sonuçların, COP31’den önce hazırlanması öngörülen ITA Türkiye Özet Raporu’nda yer alması bekleniyor.

Programın yatırım kararlarına ivme kazandırması hedefleniyor

Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcısı Muhammet Kasım Gönüllü, “Türkiye’nin Temiz Sanayi Alanındaki Fırsatları” başlıklı konuşmasında, çalıştayın sanayide yeşil dönüşüm hedeflerine katkı sunacak işbirliği imkanlarını değerlendirmek ve bunları somut adımlara taşımak amacıyla düzenlendiğini belirtti.

ITA ile yürütülecek Türkiye Proje Hızlandırma Programı hakkında bilgi veren Gönüllü, “Kısaca ITA Türkiye Programı, sanayimizin karbonsuzlaşma sürecine yeni ivme kazandıracak önemli bir fırsat.” dedi.

Programın yalnızca çevresel hedeflere katkı sunan bir girişim olarak değerlendirilmediğini vurgulayan Gönüllü, şu ifadeleri kullandı: “ITA Türkiye Programı’nı sanayimizin rekabet gücünü koruyacak, yeni yatırım alanları açacak ve Türkiye’nin küresel değer zincirlerindeki konumunu güçlendirecek stratejik işbirliği olarak görüyoruz. Çünkü sanayide yeşil dönüşüm, bizim için daha verimli ve yüksek katma değer üreten bir üretim yapısı demektir. Türkiye, güçlü sanayi altyapısı ve stratejik konumuyla düşük karbonlu sanayi ekonomisinde yüksek potansiyele sahip bir ülke.”

Gönüllü, ITA Türkiye Programı’nın şirketlerin tek başına aşmakta zorlandığı yapısal sorunları belirleyeceğini, bunların çözümü için ilgili paydaşları bir araya getireceğini kaydetti. Yatırım kararlarının önünü açmayı amaçladıklarını söyleyen Gönüllü, daha iddialı, büyük ölçekli ve derin karbonsuzlaşma sağlayan projelerin geliştirilmesini hızlandırmak istediklerini belirtti. Programın Bakanlık açısından öneminin, mevcut politika ve finansman araçlarını tamamlayacak olması olduğunu da ifade etti.

Mission Possible Partnership (MPP) Üst Yöneticisi (CEO) ve ITA İcra Direktörü Faustine Delasalle ise konuşmasında, ticari ölçekteki temiz sanayi projelerinde, özellikle sanayide derin karbonsuzlaşma sağlayacak yatırımlarda nihai yatırım kararlarının hızlandırılmasına odaklandıklarını dile getirdi.

ITA’nın bir yatırım platformu olmadığını belirten Delasalle, “Bizim rolümüz, yatırımın gerçekleşmesini mümkün kılacak koşulları oluşturmak. Derin karbonsuzlaşma projelerinin yatırım yapılabilir ve finansman sağlanabilir hale gelmesi için ortamın nasıl oluşturulabileceğini anlamaya çalışıyoruz. Böylelikle finansal kuruluşların da kendi rollerini yerine getirebilmelerini amaçlıyoruz.” diye konuştu.

Nihai yatırım kararı alan proje sayısının her yıl artış gösterdiğine işaret eden Delasalle, bu yılın ilk altı ayında dünya genelinde ticari ölçekli temiz sanayi projeleri için 19 nihai yatırım kararı alındığını bildirdi. Bu sayının geçen yılın aynı dönemindeki rakamın iki katı olduğunu aktardı.

Delasalle, çalıştaydaki çalışmaların yanı sıra ITA ve BCG’nin konuya ilişkin kapsamlı analizlerinden yararlanılarak bir rapor hazırlanacağını söyledi. Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı’nda (COP31) yayımlanacağını belirttiği ayrıntılı analizin, gelecek yıllarda birlikte çalışılması gereken öncelikli alanları ortaya koyacağını kaydetti.

ITA’nın Türkiye’deki çalışmalarının genişletilmesi planlanıyor

MPP’nin enerji yoğun sanayi ve ulaştırma sektörlerinde temiz sanayi projelerinin geliştirilmesine odaklanan küresel bir sivil toplum kuruluşu olduğunu belirten Delasalle, kurumun alüminyum, çimento ve çeliğin yanı sıra kimya, havacılık ve denizcilik yakıtları alanlarında da çalıştığını söyledi.

ITA’nın temiz sanayi projelerinden oluşan küresel havuzu belirlediğini ve bu projelerin yatırım almasının önündeki yapısal engelleri tespit ettiğini aktaran Delasalle, programın şu anda dört ülkede yürütüldüğünü ifade etti. Türkiye’nin de dahil edilmesiyle program portföyünün önümüzdeki dönemde genişletilmesinin planlandığını belirterek, “Önümüzdeki dönemde program portföyünü Türkiye’yi de içerecek şekilde genişletmeyi planlıyoruz.” dedi.

Türkiye’nin birden fazla avantajı bulunduğunu vurgulayan Delasalle, ülkenin “yeni endüstriyel güneş kuşağı” olarak adlandırdıkları bölgenin parçası olduğunu kaydetti. Güçlü sanayi altyapısının ve Avrupa pazarıyla kurduğu ticari bağların da Türkiye’ye avantaj sağladığını dile getirdi.

Türkiye’de temiz sanayi projelerinden oluşan geniş bir havuz bulunduğunu söyleyen Delasalle, derin karbonsuzlaşma sağlayan projelerin sayısının bu havuz içinde görece düşük kaldığına dikkati çekti. “Ancak derin karbonsuzlaşma sağlayan projelere baktığımızda bu havuz hala görece küçük. Önümüzdeki yıllarda temel hedefin, Türkiye’deki derin karbonsuzlaşma projelerinin sayısını artırmak olması gerektiğini düşünüyorum.” ifadelerini kullandı.

Delasalle, çalıştayın kapsamının Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu’nun (TİDİP) öncelikleriyle uyumlu biçimde belirlendiğini aktardı. Bu çerçevede alüminyum, çelik, çimento ve gübre sektörlerine odaklanıldığını bildirdi. Etkinlik programında ayrıca “Üst Düzey Tartışma: Türkiye’de Nihai Yatırım Kararına Giden Yol Haritası” başlıklı bir panel düzenlendi.