Eski BND Başkanı August Hanning casusluk soruşturmasında tutuklandı

Almanya’nın dış istihbarat teşkilatı BND’yi 1998-2005 yılları arasında yöneten 80 yaşındaki August Hanning, casusluk, devlet sırlarını açığa çıkarma ve vatana ihanet suçlamaları kapsamında yürütülen soruşturma çerçevesinde tutuklandı. Gelişme 7 Ekim 2026’da duyuruldu.

Hanning, 6 Ekim’de gözaltına alınmıştı. Eski BND Başkanı hakkında verilen tutuklama kararını Federal Başsavcılık açıkladı. Açıklamada, Federal Yüksek Mahkeme’de görevli bir hakimin, soruşturma kapsamında Hanning’in tutuklanmasına yönelik talebi onayladığı bildirildi.

Federal Başsavcılık, Hanning hakkında “bir yabancı istihbarat servisi adına casusluk faaliyeti yürüttüğüne ilişkin kuvvetli şüphe” bulunduğunu belirtti. Suçlamaların doğrulanması durumunda, eski istihbarat başkanının hayatının kalan bölümünü cezaevinde geçirme ihtimali bulunuyor.

Rusya ile savaş riskinin tartışıldığı ve BND’nin “Almanya’nın ilk savunma hattı” olma iddiasıyla geniş yetkilerle yeniden yapılandırıldığı bir dönemde ortaya çıkan soruşturma, Berlin’de büyük yankı uyandırdı.

Federal Başsavcılığın açıklamasına göre Hanning, emekli olduktan sonra BND’de daha önce üst düzey yardımcısı olarak görev yapan Manfred D. aracılığıyla gizli istihbarat raporlarına ulaşmayı sürdürdü. İddialara göre bu belgelerdeki devlet sırlarını danışmanlık çalışmalarında kullandı. Bazı bilgilerin yabancı istihbarat servisleriyle paylaşılmış olabileceği de soruşturulan ihtimaller arasında yer alıyor.

Hanning’le aynı dönemde gözaltına alınan Manfred D. ise vatana ihanet amacı taşıyan casusluk faaliyetlerine yardım etmekle suçlanıyor.

Yaklaşık 2 bin gizli belge BND dışına çıkarıldı

August Hanning, BND başkanlığı görevini 1998’den 2005’e kadar, toplam yedi yıl boyunca yürüttü. Angela Merkel’in 2005’te başbakanlık görevini üstlenmesinin ardından İçişleri Bakanlığı Müsteşarlığına getirildi. Hanning, BND’de birlikte çalıştığı Manfred D.’yi de müsteşarlık döneminde bakanlık ekibine aldı.

2009’da emekli olan Hanning, daha sonraki yıllarda danışmanlık ve lobi faaliyetleri yürüttü. Savcılık kaynaklarının aktardığı bilgilere göre bu süreçte Manfred D. ile yakın ilişkisini korudu. BND’ye geri dönen ve üst düzey makamlara yakın görevler üstlenen Manfred D.’nin, çok sayıda gizli belgeyi para karşılığında Hanning’e aktardığı öne sürüldü.

Federal Başsavcılık, 2010-2022 yılları arasında BND’den yaklaşık 2 bin istihbarat belgesi ve rapor sızdırıldığını açıkladı. Belgelerin önemli bölümünün devlet sırrı niteliğinde olduğu belirtildi. Sızdırılan materyaller arasında, BND tarafından her hafta Başbakanlık için hazırlanan çok gizli istihbarat brifingi raporlarının da bulunduğu kaydedildi.

Azerbaycan istihbaratı bağlantısı araştırılıyor

Başsavcılığın açıklamasına göre Hanning, Manfred D.’den temin ettiği gizli bilgileri en az bir kez yabancı bir istihbarat teşkilatının çalışanı için analiz hazırlarken kullandı. Ancak hazırlanan analizin ilgili kişiye ulaşıp ulaşmadığı henüz tespit edilemedi.

Soruşturma kapsamında Hanning’in başka bir ülkenin istihbarat servisinde görevli bir yetkiliyle yoğun iletişim kurduğu ve bu kişiye birkaç yıl boyunca siyasi bilgiler aktardığı da değerlendiriliyor. Başsavcılık, analiz hazırlanan istihbarat teşkilatının hangi ülkeye ait olduğunu ve Hanning’in iletişim kurduğu istihbarat yetkilisinin hangi devleti temsil ettiğini açıklamadı.

Alman basınında yer alan değerlendirmelerde, söz konusu ülkenin Rusya olmadığı ifade edildi. Der Spiegel dergisinin özel haberinde ise savcıların Hanning’in Azerbaycan istihbaratıyla bağlantısı bulunduğu şüphesini araştırdığı aktarıldı.

5 Ekim 2026’da Almanya’nın iç istihbaratından sorumlu Anayasayı Koruma Teşkilatının Başkanı Sinan Selen’in yanında, Almanya Karşı Askeri İstihbarat Servisi BAMAD Başkanı Martina Rosenberg ile görevdeki BND Başkanı Martin Jaeger görüntülendi.

Soruşturma bir kaçırılma dosyasından çıktı

Almanya’da son dönemin en büyük istihbarat skandallarından biri, Hamburg Savcılığının yürüttüğü ve bir kaçırılma olayıyla bağlantılı olan başka bir soruşturma sırasında ortaya çıktı. Bu dosyada Hanning’le bağlantılı bir güvenlik şirketini inceleyen savcılar, geçen yıl eylül ayında eski BND başkanının evinde arama yaptı.

Aramada ele geçirilen bir veri taşıyıcısını inceleyen yetkililer, cihazda BND’ye ait güncel ve gizli belgeler bulunduğunu belirledi. Bunun üzerine dosya, casusluk suçlarını soruşturan Federal Savcılığa gönderildi.

Sonraki aşamada BND ve Federal Kriminal Dairesiyle iş birliği içinde Hanning ile Manfred D. hakkında gizli bir soruşturma başlatıldı. Halen tutuklu bulunan 80 yaşındaki Hanning, yöneltilen suçlamaların kanıtlanması halinde hayatının geri kalanını cezaevinde geçirmek zorunda kalabilir. Özellikle vatana ihanet suçlaması, ağır hapis cezası öngören nitelikte bulunuyor.

Yetkililerden soruşturmaya tam destek mesajı

Geçmişte Almanya’nın istihbarat teşkilatının başında bulunan bir kişinin casusluk şüphesiyle evinde gözaltına alınması kamuoyunda geniş tartışma yarattı. Görevdeki BND Başkanı Martin Jäger, olaydan haberdar olur olmaz kurum içinde kapsamlı incelemeler başlatıldığını ve bu çalışmaların şüpheleri doğruladığını söyledi.

Jäger, kurumun iç güvenlik konusunda taviz vermeyeceğini belirterek “iç güvenlik konusunda hiçbir taviz verilmeyecek” mesajını verdi.

Federal Meclis’te istihbarat kurumlarını denetleyen komisyonun başkanı ve iktidardaki CDU’nun milletvekili Marc Henrichmann, Hanning’e yöneltilen suçlamaların ulusal güvenliği ilgilendiren bir konu olduğunu ifade etti. Hanning’in gözaltına alınmasının Almanya’da hukuk devletinin işlediğini gösterdiğini söyleyen Henrichmann, “devlet sırlarının ifşa edilmesine tahammül göstermeyeceğiz” dedi.

Komisyon başkan yardımcısı ve muhalefetteki Yeşiller Partisi milletvekili Konstantin von Notz ise suçlamaların “derhal aydınlatılmasını” istediklerini açıkladı. Von Notz, soruşturmanın gerekli kararlılıkla yürütülebilmesi için hükümetten bilgi talep edeceklerini bildirdi.

August Hanning’in 4 Aralık 2008 tarihli bir toplantı sırasında çekilmiş görüntüleri de bulunuyor. Eski BND Başkanı Hanning’in arşiv fotoğrafının tarihi ise belirtilmedi.