Hayvancılık İşletmelerine Yeni Düzen: 5 Sınıflı Sistem Başladı

Tarım ve Orman Bakanlığı, sığır, manda, koyun ve keçi yetiştirilen işletmelerin fiziki altyapı ile biyogüvenlik koşullarını belirli bir standarda kavuşturmak amacıyla yeni bir düzenleme yaptı. Hayvancılık İşletmelerinin Sınıflandırılmasına İlişkin Yönetmelik, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Bakanlık ve il müdürlükleri süreci yürütecek

Düzenleme kapsamında Bakanlık veri tabanında kayıtlı bulunan ve faaliyet gösteren sığır-manda veya koyun-keçi işletmeleri, il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerince yerinde incelenecek. Yapılacak değerlendirmelerde işletmelerin fiziki yapısı ve biyogüvenlik uygulamaları esas alınacak; işletmeler A, B, C, D ya da E sınıflarından birine dahil edilecek.

Bakanlık veri tabanında kayıtlı ve faal durumdaki işletmelerin tamamının sınıflandırma işlemi bir yıl içerisinde gerçekleştirilecek. Daha önce kurulmuş olmasına rağmen faaliyetlerine ara veren veya faaliyetini sona erdiren ve Bakanlık sisteminde kayıtlı bulunan işletmeler ise yeniden faaliyete geçtikleri tarihte sınıflandırmaya tabi tutulacak.

D sınıfı için temel hijyen ve altyapı şartları

D sınıfında yer alabilmek için işletmenin, aynı yerleşke içinde hayvancılık dışındaki amaçlarla kullanılan yapılardan ayrılmış, sınırları belirlenmiş ve bağımsız bir bölüm olarak düzenlenmesi gerekecek. Hayvanların bakımında kullanılan ekipmanların düzenli aralıklarla dezenfekte edilmesi zorunlu olacak.

Hayvanların bulunduğu bölümlere girecek kişilerin ayakkabılarını dezenfekte edebilmesine imkân sağlayan ekipman işletmede bulundurulacak. Bunun yanı sıra yemlik ve sulukların temizlenebilir özellikte olması, hayvanların refahını koruyacak asgari seviyede havalandırma yapılarının bulunması aranacak. D sınıfı için öngörülen asgari koşulları karşılamayan işletmeler E sınıfına alınacak.

C sınıfında çevreleme ve hayvan refahı koşulları

C sınıfı işletmelerde, D kategorisi için gerekli şartların tamamına ek olarak işletme sınırlarının hayvan girişini önleyecek biçimde çevrilmesi gerekecek. Bu amaçla duvar, çit, tel örgü veya benzeri uygun malzemeler kullanılabilecek.

Hayvanların açık alanda barındırılması halinde olumsuz hava koşullarına karşı gölgelik ve yağmurdan korunabilecekleri alanlar oluşturulacak. C sınıfındaki işletmelerde ayrıca otomatik suluk, aşı yolu veya kilit sistemi ile canlı hayvan kantarı bulunacak.

B sınıfında hastalıktan ari işletme belgesi aranacak

B sınıfına geçiş için C sınıfında aranan koşulların yanı sıra Bakanlık tarafından belirlenen hastalıktan ari işletme sağlık sertifikasının bulunması şart olacak. İşletmenin farklı bölümlerinde uygulanacak biyogüvenlik kuralları yazılı levhalarla açıkça gösterilecek.

İşletmeye giriş ve çıkış yapan tüm araçlar ile ziyaretçilerin kayıtları tutulacak. Araçların işletme alanına girmesini önlemek için gerekli tedbirler alınacak. Zorunlu ziyaretçilerin giriş ve çıkışlarında, ayrıca işletme içinde bir bölümden diğerine geçerken ayak dezenfeksiyonu yapabilmesi için uygun düzenek kurulacak; bu kişiler için özel giysi veya tek kullanımlık koruyucu giysi bulundurulacak.

B sınıfı işletmelerde bulunan hayvanların başka işletmelerdeki hayvanlarla temas etmemesi sağlanacak. Yeni getirilen hayvanların karantinada tutulabilmesi için izole edilmiş, hastalık bulaşmasını önleyecek mesafe ve yapısal özelliklere sahip ayrı bir bölüm oluşturulacak.

Piyasaya süt arz eden işletmelerde seyyar ya da sabit hatlı sağım sistemi ile süt soğutma tankı bulunması gerekecek. Ayrıca hayvan hastalıklarının bulaşmasını önleyecek mesafe ve yapıda bir doğumhane de işletmenin bölümleri arasında yer alacak.

A sınıfında veteriner hekim ve acil durum planı

A sınıfı işletmeler, B kategorisi için belirlenen bütün koşullara ek yükümlülükleri de yerine getirecek. Bu işletmelerde veteriner hekim çalıştırılacak ve tüm bölümlerde biyogüvenlik prosedürleri uygulanacak.

Giriş ve çıkış noktalarında araçlar için dezenfeksiyon tüneli, ziyaretçiler için ise dezenfeksiyon kabini bulunacak. İşletmenin bulunduğu köy veya mahallede ihbarı mecburi bir hayvan hastalığının görülmesi halinde uygulanacak ek tedbirler önceden belirlenecek ve işletmeye ilişkin acil durum planı hazırlanacak.

Denetim sonucuna göre sınıf değişebilecek

İl ve ilçe tarım ve orman müdürlükleri, gerekli gördükleri durumlarda işletmeleri fiziki altyapı ve biyogüvenlik koşulları bakımından denetleyebilecek. Denetim sonunda işletmenin mevcut sınıfının değiştiği tespit edilirse yeniden sınıflandırma işlemi yapılacak.