Maltepe’de çöken binanın mimarı ve şantiye şefi tutuklandı

İstanbul’un Maltepe ilçesi Cevizli’de bulunan 7 katlı binanın 1987 yılında inşa edildiği, yapıya daha sonra ilave katlar çıkıldığı belirtildi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkanvekili Nuri Aslan, binanın bodrum, zemin ve üzerindeki iki katının dönemin mühendislik anlayışı ve imar planlarına uygun yapıldığını, ancak ilerleyen yıllarda yapıya ek katlar eklendiğini açıkladı.

Binanın giriş katında faaliyet gösteren tekstil mağazasının sahibi Fatma Kaya da olaydan önce yapının duvarlarındaki çatlakların büyüdüğünü söyledi. Kaya’nın olaydan bir süre önce kaydettiği görüntülerde, çatlakların genişlediğine ilişkin ifadelerinin duyulduğu belirtildi. Olay sonrasında açıklama yapan Kaya, binada kolon kesilmediğini ancak çatlakların bulunduğunu ifade etti. Kaya, “Dükkanı yaptığım tadilatın öncesi sonrası bile var. Nisandan sonra çatlaklar çok fazla büyümeye başladı” dedi.

8 Ekim sabahı bina çöktü

Nuri Aslan’ın açıklamasına göre çökme, 8 Ekim sabahı saat 05.40 sıralarında meydana geldi. Kısmen çöken bina için saat 06.00 itibarıyla İstanbul İtfaiyesi, AFAD ve Maltepe Belediyesi’nin arama kurtarma ekipleri çalışma başlattı.

Binanın ilk üç katının çökmesinin ardından enkaz altında 3 kişinin bulunduğu tahmin edildi. Kurtarma ekiplerinin çalışmaları sırasında çöken yapının üst katları kontrollü biçimde yıkıldı. Enkaz kaldırma çalışmaları ise sürdürüldü.

Enkaz alanını ziyaret eden İstanbul Valisi Davut Gül, 8 Ekim sabahı yaptığı açıklamada binada toplam 12 daire bulunduğunu bildirdi. Gül, kayıtlara göre binada 33 kişinin yaşadığını, zarar gören 4 dairede ise 14 kişinin kayıtlı olduğunu söyledi.

Arama çalışmaları 9 Ekim’de tamamlandı

Arama kurtarma ekiplerinin çalışmaları 9 Ekim itibarıyla sona erdi. Çöken binadan toplam 10 kişi çıkarıldı; bu kişilerin 3’ünün çocuk olduğu belirtildi. Enkaz altında kaldığı değerlendirilen 3 kişinin tamamının cansız bedenine ulaşılmasıyla olayda hayatını kaybedenlerin sayısı 5’e yükseldi.

Olayla ilgili Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldı. Soruşturma kapsamında binanın mimarı ile şantiye şefi 9 Ekim’de tutuklandı. Yapının mal sahibinin ise 2016 yılında hayatını kaybettiği tespit edildi.

TMMOB’dan yapı güvenliği uyarısı

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi, 8 Ekim’de sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, bina çökmelerinin yapı güvenliğinin yalnızca depremler sırasında gündeme alınmaması gerektiğini bir kez daha gösterdiğini belirtti. Oda, yapı sağlığının izlenmesi ve deformasyonların ölçülmesi için gerekli sistemlerin “bir an önce” kurulması çağrısında bulundu.

Açıklamada; zemin koşulları, çevresel etkiler, binaların kullanım biçimi, sonradan gerçekleştirilen değişiklikler ve zaman içinde ortaya çıkan deformasyonların yapı güvenliğini etkileyebileceği ifade edildi. Bu nedenle yapıların yalnızca inşaat aşamasında değil, kullanım ömürleri boyunca düzenli biçimde kontrol edilmesi, ölçülmesi ve izlenmesi gerektiği vurgulandı. TMMOB, risk tespit edilmesi halinde gerekli müdahalelerin zaman kaybetmeden yapılması gerektiğini bildirdi.

Oda, Türkiye’nin yakın geçmişindeki örneklerin bina çökmelerinin her zaman aniden ve hiçbir belirti vermeden gerçekleşmediğini ortaya koyduğunu savundu. Bu örnekler arasında 27 Haziran 2024’te İstanbul’un Bahçelievler ilçesinde 7 katlı bir binanın ilk üç katının çökmesi de gösterildi.

Bahçelievler’deki olaydan kısa süre önce bina sakinleri, kolonlardan ses gelmesi üzerine yapıyı tahliye etmişti. Sonraki incelemelerde, 1980 yılında 4 katlı olarak ruhsatlandırılan binaya 1994’te kaçak şekilde 3 kat daha eklendiği belirlenmişti.