Haberin öne çıkan noktaları
- 15 yaşını doldurmamış çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesinin ardından sahte yaş doğrulama mesajlarıyla kullanıcıların şifreleri ve SMS kodları hedef alınabilir. Uzmanlar, tek bir hesabın ele geçirilmesinin aynı şifrenin kullanıldığı diğer hesapları da tehlikeye sokabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye’de 15 yaşını doldurmamış çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesinin yürürlüğe girmesiyle birlikte yaş doğrulama süreci gündeme geldi. Bu süreci fırsata çevirmeye çalışabilecek dolandırıcılar, “Hesabınız kapatılacak” ya da “Yaşınızı doğrulayın” mesajlarıyla kullanıcıları sahte bağlantılara yönlendirerek dijital bilgileri ele geçirmeyi amaçlayabilir.
E-Devlet ve sosyal medya platformlarının giriş ekranlarını taklit eden internet siteleri, kullanıcı adı, şifre ve doğrulama kodlarını hedef alabiliyor. Bu yöntemle çalınan bilgiler yalnızca tek bir hesabı değil, aynı şifrenin kullanıldığı başka hesapları da riske atabiliyor.
Sahte giriş ekranları bilgileri anında aktarabiliyor
Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Dijital İletişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, sahte sayfalarda logo, renk, tasarım ve güven veren ifadelerin aslına benzetilebildiğini belirtti. Bu nedenle bir internet sitesinin güvenilirliğine yalnızca görünüşüne bakarak karar verilmemesi gerektiğini vurgulayan Kırık, adres çubuğundaki alan adının kontrol edilmesini önerdi.
SMS, WhatsApp veya sosyal medya üzerinden gelen yaş doğrulama bağlantılarına doğrudan tıklanmaması gerektiğini kaydeden Kırık, E-Devlet’e yalnızca resmî mobil uygulama ya da www.turkiye.gov.tr adresi üzerinden girilmesi gerektiğini hatırlattı. Dolandırıcıların hedefinin artık yalnızca para olmadığını, dijital kimlik bilgilerinin de ele geçirilmeye çalışıldığını ifade etti.
Sahte bağlantılarla yapılan saldırılarda kullanıcı adı ve şifre, girildiği anda dolandırıcıların sistemine aktarılabiliyor. Saldırganlar bu bilgilerle gerçek platformda eş zamanlı oturum açmayı deneyebiliyor. Kırık, SMS doğrulama kodunun da sahte sayfaya yazılmasının güvenlik aşamasını aşmalarına imkân verebileceğini belirterek, kişinin kodu paylaşması durumunda hesabının kontrolünü kaybedebileceği uyarısında bulundu. İki aşamalı doğrulamanın önemli bir koruma sağladığını, ancak kodların hiç kimseyle paylaşılmaması gerektiğini de ekledi.
Şüpheli bir bağlantıyı açmak, tek başına telefonun ele geçirildiği anlamına gelmiyor. Kırık’a göre kullanıcı herhangi bir bilgi girmediyse, dosya indirmediyse veya uygulama yüklemediyse risk daha düşük. Bununla birlikte bazı bağlantılar cihazlardaki güvenlik açıklarından yararlanarak zararlı yazılım yüklemeye çalışabiliyor.
Şüpheli bağlantı sonrasında pil tüketiminde ya da internet kullanımında olağan dışı artış olup olmadığı, cihazda tanınmayan uygulamaların bulunup bulunmadığı ve alışılmadık bildirimlerin gelip gelmediği kontrol edilmeli. Hesaplarda bilinmeyen oturumların açılıp açılmadığına da bakılması gerekiyor. Bağlantı üzerinden indirilen dosyalar gelişigüzel açılmamalı; telefonun işletim sistemi ve uygulamaları güncel tutulmalı. Ancak olağan dışı pil tüketiminin her durumda casus yazılım göstergesi olmadığı da unutulmamalı.
Bir sosyal medya hesabının başkalarının kontrolüne geçip geçmediğini anlamak için oturum kayıtlarının incelenmesi önem taşıyor. Hesaba hangi tarih ve saatte, hangi IP adresi ve cihaz üzerinden giriş yapıldığı kontrol edilmeli. Şifre değişikliklerinin yanı sıra e-posta ve telefon numarası güncellemeleri ile güvenlik ayarlarında yapılan değişiklikler de gözden geçirilmeli.
Kullanıcının bilgisi dışında gönderilen mesajlar, yapılan paylaşımlar, silinen içerikler ve üçüncü taraf uygulamalara verilen izinler de hesabın ele geçirilmiş olabileceğine işaret edebilir. Saldırının telefona uzandığından şüpheleniliyorsa indirilen dosyalar, yüklenen uygulamalar ve tarayıcı geçmişi de incelenmeli.
Bir kişinin sahte yaş doğrulama sayfasına bilgi girmesi, telefonundaki bütün hesapların kendiliğinden ele geçirileceği anlamına gelmiyor. Ancak aynı şifre birden fazla platformda kullanılıyorsa saldırganlar bu parolayı e-posta, sosyal medya ve alışveriş hesaplarında deneyebilir. Kırık, özellikle e-posta hesabının korunmasının kritik olduğunu belirtti; çünkü diğer hesapların şifreleri çoğunlukla e-posta üzerinden sıfırlanıyor ve bu hesabın ele geçirilmesi başka dijital hesapları da tehlikeye atabiliyor.
Kırık, yaş doğrulama bahanesiyle gönderilen bağlantılara sorgulamadan güvenilmemesini, her platformda farklı şifre kullanılmasını ve iki aşamalı doğrulamanın etkinleştirilmesini önerdi. SMS doğrulama kodlarının kimseyle paylaşılmaması ve özellikle e-posta hesabının güvenliğinin sağlanması gerektiğini vurgulayan Kırık, tek bir hesabın ele geçirilmesinin diğer hesapları da risk altına sokabileceği uyarısını yineledi.
