Haberin öne çıkan noktaları
- Avrupa Parlamentosu saat değişikliğinin kaldırılmasını 2019’da gündeme aldı ve ertesi yıl teklifi büyük çoğunlukla kabul etti. Ancak AB ülkeleri kalıcı yaz saati ya da kış saati konusunda uzlaşamadığı için uygulama sürüyor; saatler 25 Ekim 2026’da geri alınacak.
Avrupa’da saatlerin yılda iki kez değiştirilmesine yönelik rahatsızlık uzun süredir devam ediyor. 2018’de Avrupa Birliği genelinde yapılan ankete katılanların yüzde 84’ü mevsimsel saat değişikliğinin sona erdirilmesini destekledi. Sonuç, uygulamaya karşı geniş çaplı bir tepki bulunduğunu gösterdi.
1976’da enerji tasarrufu için başladı
Fransa, petrol krizinin ardından enerji tasarrufu sağlamak amacıyla 1976’da yaz saati uygulamasına geçti. Batı Almanya ve diğer AB ülkeleri de saatleri eş zamanlı hale getirmek için Fransa’yı izleyerek 1980’de uygulamaya başladı. O dönemde öne çıkan enerji tasarrufu gerekçesinin ise günümüzde büyük ölçüde geçerliliğini yitirdiği kabul ediliyor. Artık saniye uygulaması da kaldırıldı.
2019’da kaldırılması için süreç başlatıldı
Avrupa Parlamentosu (AP), Mart 2019'da mevsimsel saat değişikliğinin sona erdirilmesi yönünde adım attı. Avrupa Parlamentosu, Avrupa Komisyonu’nun yılda iki kez saatlerin değiştirilmesini kaldırma teklifini büyük çoğunlukla kabul etti. AP’de yapılan oylamada karar 410’a karşı 192 oyla alındı ve düzenlemenin ilk olarak 2021’den itibaren yürürlüğe girmesi planlandı.
Ancak AB üyesi ülkeler nihai düzenlemeye onay vermedi. Ülkeler, kalıcı olarak yaz saatinin mi yoksa kış saatinin mi uygulanacağı konusunda anlaşmaya varamadı. Farklı saat düzenlerinin ekonomik ve idari sorunlara yol açabileceği değerlendirmesi de ortak çözüm arayışını zorlaştırdı. COVID-19 salgını ve Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı işgali, konunun siyasi gündemde geri plana düşmesine yol açtı. Bu nedenle teklif yürürlüğe girmedi ve saatler ilkbaharda ileri, sonbaharda geri alınmayı sürdürdü.
2026’da saatler 25 Ekim’de geri alınacak
Geleneksel uygulama uyarınca saatler ekim ayının son pazar günü geri çekiliyor. 2026’da 24 Ekim’i 25 Ekim’e bağlayan gece saat 03.00’te saatler 02.00’ye alınacak. Gece çalışmayanlar bu sayede bir saat daha fazla uyuyabilecek. Değişikliğin ardından sabahlar daha erken aydınlanacak, akşamları ise hava daha erken kararacak.
Ekim ayının sonundaki geçişle Orta Avrupa Yaz Saati (CEST) sona erecek ve Avrupa’nın büyük bölümü, yaygın adıyla kış saati olarak bilinen Orta Avrupa Saati’ne (CET) dönecek. Portekiz ve Birleşik Krallık’ta da saatler değiştirilecek; ancak bu ülkelerde saat, kıta Avrupası’nın büyük bölümündeki saatten bir saat geride kalacak. ABD’de yaz saati uygulaması ise 1 Kasım’a kadar devam edecek.
Fas, Tayland, Japonya, Arjantin ve Güney Afrika’da saatler mevsimlere bağlı olarak değiştirilmiyor. AB’de ise ortak bir düzen üzerinde anlaşma sağlanamadığı için mevsimsel saat değişikliğinin yakın gelecekte kaldırılması olası görünmüyor.
Yorumlar 0