Demir cevheri Çin talebi endişesiyle iki yılın en düşük seviyesinde

Küresel metal piyasalarında 27 Ekim Salı sabahı, Çin’de çelik talebine yönelik endişeler demir cevheri fiyatlarını iki yılı aşkın sürenin en düşük seviyesine indirdi. Sanayi metallerinde ise ortak bir yön oluşmadı: Asya işlemlerinde bakır ve nikel değer kazanırken alüminyum ve çinko düşüş kaydetti.

Demir cevherindeki baskının arkasında Çinli çelik üreticilerinin düşük kârlılığı ve hammadde alımlarını sınırlı tutması yer alıyor. İnşaat faaliyetlerindeki durgunluk, çelik siparişlerini zayıflatırken üreticiler cevher alımlarını büyük ölçüde mevcut üretim ihtiyaçlarıyla kısıtlıyor. Fiyatların gerilemesi de stokları yenilemeye dönük güçlü bir talep yaratmış değil.

Çin’de günlük ortalama sıcak metal üretimi, 22 Ekim itibarıyla haftalık bazda yüzde 0,5 azalarak 2,32 milyon tona düştü. Mart sonundan bu yana görülen en düşük üretim düzeyi, yüksek fırınlarda kullanılan demir cevherine talebin zayıfladığına işaret ediyor. Ülkenin ham çelik üretimi de ocak-eylül döneminde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 2,9 gerileyerek 724,77 milyon ton oldu.

İthalat artarken üretimin düşmesi, Çin’deki stok baskısını büyütüyor. Ülkenin demir cevheri ithalatı yılın ilk dokuz ayında yüzde 4,1 yükseldi. Limanlardaki stok miktarı ise 23 Ekim’de sona eren haftada yıllık bazda yüzde 14 artışla 152,23 milyon tona ulaştı. Böylece ülkeye gelen ilave cevherin önemli bir bölümü üretimde tüketilmek yerine stoklara eklendi.

Pekin yönetiminin yeni ekonomik destek adımları atabileceği beklentisi zaman zaman fiyatlara destek verse de kalıcı bir toparlanma için bu politikaların inşaat faaliyetlerine, çelik siparişlerine ve üretici kârlılığına yansıması bekleniyor.

Bakır ve nikel yükselirken alüminyum geriledi

Londra Metal Borsası’nda üç ay vadeli bakır, sabah işlemlerinde yüzde 0,15 artışla ton başına 14 bin 359,50 dolardan alıcı buldu. Önceki kapanışını 14 bin 338 dolardan yapan bakır, sabah işlemlerinde 14 bin 346,50 ile 14 bin 383 dolar aralığında hareket etti.

Çin’de fiziki bakır bulunabilirliğinin kısıtlı olması fiyatlara destek veren unsurlar arasında. Üretimdeki düşüş ve ABD’nin olası ithalat tarifeleri öncesinde sevkiyatların Amerikan pazarına yönelmesi, Çinli alıcıların tedarik koşullarını zorlaştırıyor. İthalat talebinin göstergelerinden Yangshan priminin yükselmesi de piyasadaki sıkışıklığı yansıtıyor.

Öte yandan, yapay zekâ bağlantılı teknoloji hisselerinde son dönemde yaşanan satışlar, bakıra yönelik talep beklentilerini sınırlıyor. Veri merkezleri ile elektrik altyapısında kullanılan metal için büyük teknoloji şirketlerinin açıklayacağı bilançolar ve yatırım harcamalarına ilişkin vereceği mesajlar yakından takip ediliyor.

Üç ay vadeli alüminyum, TSİ 06.02 itibarıyla yüzde 0,26 değer kaybederek ton başına 3 bin 30 dolardan işlem gördü. Bir önceki seansı 3 bin 38 dolardan tamamlayan metalde fiyat gerilerken depo stokları da azaldı. LME depolarındaki alüminyum miktarı 26 Ekim’de 1.750 ton düşüşle 234 bin 100 tona geriledi. Stoklardaki azalma son bir haftada 2 bin 325, son bir ayda ise 7 bin 325 ton olarak kaydedildi. Fiziki piyasadaki bu hareket, arz koşullarını izleyen göstergeler arasında bulunuyor.

Nikel sabah saatlerinde toparlanarak üç ay vadeli sözleşmede yüzde 0,68 yükselişle ton başına 15 bin 630 dolara çıktı. Ancak Endonezya’da üretimin artmasıyla ortaya çıkan arz fazlası ve borsalarda biriken stoklar, yükselişin kalıcı olmasını zorlaştıran etkenler olmayı sürdürüyor.

Diğer sanayi metallerinde de farklı fiyat hareketleri görüldü. Saat 06.22 itibarıyla üç ay vadeli kalay yüzde 0,55 artışla ton başına 51 bin 80 dolara yükselirken çinko yüzde 0,42 düşüşle 3 bin 807 dolardan işlem gördü. Kurşun ise yüzde 0,05 artışla 1.919,50 dolar seviyesine çıktı.

Metallerin farklı yönlerde hareket etmesinde genel ekonomik beklentilerin yanı sıra her ürünün arz ve stok koşulları da etkili oluyor. Nikelde üretim fazlası öne çıkarken bakırda ülkeler arasındaki dengesiz dağılım ve Çin’in tedarik ihtiyacı fiyatları destekliyor.

Piyasaların yakın takvimindeki önemli başlıklardan biri, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) bugün başlayacak iki günlük toplantısı. Faiz kararı 28 Ekim Çarşamba günü TSİ 21.00’de açıklanacak. Kararın yanı sıra büyüme ve enflasyona ilişkin mesajların, doların yönü ve sanayi talebi beklentileri üzerinden piyasa fiyatlamalarını etkilemesi bekleniyor.

Türkiye’de metal fiyatlarının üretim maliyetlerine etkisi, döviz kuru ve fiziki teslimat primleriyle birlikte değerlendiriliyor. Demir cevherindeki düşüş, cevher kullanan entegre çelik tesislerine maliyet avantajı sağlayabilir; ancak nihai etki enerji giderleri, diğer girdiler ve ürün satış fiyatlarına da bağlı. Bakır, alüminyum ve nikel kullanan sektörlerde uluslararası fiyatların Türk lirası cinsinden maliyetlere yansıması ise kur ve satın alma sözleşmelerine göre değişiyor.