Haberin öne çıkan noktaları
- YENİ Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, en az 15 yıl fiilen gazetecilik yapan Türk vatandaşı basın mensuplarına basın kartı şartı olmadan yeşil pasaport verilmesini öngören teklifi Meclis’e sundu. Düzenleme, kesintili mesleki sürelerin birleştirilmesini ve hak sahiplerinin ailelerinin de pasaporttan yararlanmasını kapsıyor.
YENİ Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, gazetecilere hususi damgalı pasaport verilmesi amacıyla hazırlanan kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına iletti. Teklif, en az 15 yıl fiilen gazetecilik yapmış Türk vatandaşı basın mensuplarına yeşil pasaport hakkı tanınmasını öngörüyor.
Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, 21 Ekim 2026’da Meclis’e sunuldu ve 2/3969 esas numarasıyla kayda geçti. TBMM İçişleri Komisyonuna sevk edilen teklifin mevcut durumu “işlemde” olarak kaydedildi.
Teklifin kapsamı ve gerekçesi
Düzenlemede yeşil pasaport için basın kartı sahibi olma koşulu aranmıyor. Yazılı, görsel, işitsel ve internet basınında görev yapanların yanı sıra serbest gazeteciler de teklif kapsamına alınıyor. Gazetecilik faaliyetinin en az 15 yıl fiilen sürdüğünün belgelenmesi yeterli sayılırken, kıdemin belirlenmesinde basın kartı dışında vergi kayıtları, yayımlanmış çalışmalar, iş veya hizmet sözleşmeleri ile başka mesleki belgeler de kullanılabilecek.
Gazetecilerin çalışma düzenlerinin farklılık gösterebileceği dikkate alınarak, ara verilmiş çalışma dönemlerinin bir araya getirilmesi ve toplam mesleki kıdemin bu şekilde hesaplanması öngörülüyor. Aynı zamana denk gelen çalışma süreleri ise yalnızca bir kez hesaba katılacak. Faaliyetin yalnızca tarihli yayınlar ve çalışmalarla kanıtlandığı durumlarda, birbirini takip eden işler arasındaki 30 günü aşan boşluklar mesleki kıdeme eklenmeyecek; ancak gazeteciliğin sürdüğü başka belgelerle kanıtlanırsa bu kural uygulanmayacak.
Teklif, 15 yıllık mesleki kıdemini tamamladıktan sonra emekli olan veya gazetecilik mesleğinden ayrılan kişilerin de yeşil pasaport hakkından faydalanabilmesini içeriyor. Gerekli koşulları karşılayan gazetecilerin eşleri ve çocukları da Pasaport Kanunu’ndaki ilgili hükümler kapsamında bu haktan yararlanabilecek. Ayrıca gazeteciler ile hak sahibi aile bireylerinin, yetkili amirin başvurusu olmadan doğrudan müracaat edebilmesi düzenleniyor.
Teklifin genel gerekçesinde basın özgürlüğü ve halkın haber alma hakkının demokratik toplumun temel unsurları arasında yer aldığı vurgulanıyor. Gazeteciliğin uluslararası gelişmeleri yerinde izlemeyi, haber kaynaklarına zamanında ulaşmayı ve gerektiğinde kısa sürede yurt dışına seyahat etmeyi gerektirdiği belirtiliyor. Mevcut Pasaport Kanunu’nun bazı meslek grupları ile kamu görevlilerine yeşil pasaport imkânı tanıdığı, ancak gazeteciler için mesleki kıdeme dayalı benzer bir düzenleme içermediği ifade ediliyor. Teklifin hedefleri arasında gazetecilerin uluslararası mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak ve halkın haber alma hakkını güçlendirmek bulunuyor.
Teklifin yasalaşması için süreç devam ediyor
5682 sayılı Pasaport Kanunu’nun 14. maddesinde değişiklik yapılmasını öngören teklif, TBMM İçişleri Komisyonunda görüşülmeyi bekliyor. Düzenlemenin yürürlüğe girebilmesi için Meclis’teki yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor. Teklif henüz kanunlaşmadığından gazeteciler için yeni bir yeşil pasaport hakkı yürürlüğe girmiş değil.
Yorumlar 0